Szkolenie bhp uczniów – praktykantów

Pewnym problemem związanym z organizacją i przeprowadzaniem szkoleń w dziedzinie bhp są sytuacje, kiedy to zakład pracy przyjmuje uczniów-praktykantów celem odbycia praktyk zawodowych. Może się pojawić pytanie – czy rzeczywiście uczniowie Ci podlegają szkoleniu bhp na zasadach takich, jak pracownicy etatowi lub pracownicy młodociani, zatrudnieni w ramach przygotowania zawodowego. Problem jest tym trudniejszy do rozwiązania, ponieważ obowiązki te reguluje kilka odrębnych aktów prawnych.

Zgodnie z §10 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 27 lipca 2004 r. w sprawie szkolenia w dziedziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 180 poz. 1860 z późn. zm), dalej rszbhp i §11 ust. 1 pkt 3 rszbhp, szkoleniu wstępnemu ogólnemu podlegają m.in:

  • uczniowie szkół zawodowych zatrudnieni w celu praktycznej nauki zawodu

Szkoleniu wstępnemu stanowiskowemu podlegają natomiast:

  • uczniowie odbywający praktyczną naukę zawodu

Powyższe regulacje traktują o dwóch zupełnie różnych sytuacjach.

Pierwsza z nich mówi o zatrudnianiu uczniów szkół zawodowych w celu praktycznej nauki zawodu. Dotyczy to przede wszystkim młodocianych, nie posiadających kwalifikacji, którzy mogą być zatrudniani, w zasadzie, tylko na podstawie umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego, w ramach praktycznej nauki zawodu.
Praktyczna nauka zawodu jest organizowana w formie zajęć praktycznych, a w technikum i szkole policealnej także w formie praktyk zawodowych.

Zajęcia praktyczne mogą odbywać się u pracodawców, na zasadach dualnego systemu kształcenia, na podstawie:

  1. umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego, zawartej pomiędzy młodocianym a pracodawcą;
  2. umowy o praktyczną naukę zawodu (w tym praktyk zawodowych), zawartej pomiędzy dyrektorem szkoły a pracodawcą przyjmującym uczniów na praktyczną naukę zawodu.

Wobec powyższego, jasnym jest, że młodociany zatrudniony w oparciu o umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego podlega szkoleniom bhp na takich samych zasadach jak etatowi pracownicy, czyli podlega szkoleniom wstępnym jak i okresowym.

Inną sytuacją jest natomiast odbywanie praktycznej nauki zawodu w formie przyjęcia uczniów na praktyczną naukę zawodu (praktyki zawodowe).

Przyjęcie uczniów na praktyczną naukę zawodu (praktyki zawodowe) odbywa się na podstawie umowy o praktyczną naukę zawodu zawartej pomiędzy dyrektorem szkoły a pracodawcą przyjmującym uczniów na praktyczną naukę zawodu. Umowa ta powinna określać:

  1. nazwę i adres podmiotu przyjmującego uczniów na praktyczną naukę zawodu oraz miejsce jej odbywania;
  2. nazwę i adres szkoły kierującej uczniów na praktyczną naukę zawodu;
  3. zawód, w którym prowadzona będzie praktyczna nauka zawodu;
  4. listę uczniów odbywających praktyczną naukę zawodu, z podziałem na grupy;
  5. formę praktycznej nauki zawodu (zajęcia praktyczne lub praktyki zawodowe) i jej zakres, a w przypadku zajęć praktycznych odbywanych u pracodawców na zasadach dualnego systemu kształcenia także liczbę dni w tygodniu, w których zajęcia praktyczne odbywane są u pracodawców;”,
  6. terminy rozpoczęcia i zakończenia praktycznej nauki zawodu;
  7. prawa i obowiązki stron umowy, ze szczególnym uwzględnieniem praw i obowiązków szkoły i pracodawcy przyjmującego;
  8. sposób ponoszenia przez strony umowy kosztów realizacji praktycznej nauki zawodu wraz z kalkulacją tych kosztów, z uwzględnieniem kosztów refundacji wynagrodzenia instruktorów praktycznej nauki zawodu, dodatku szkoleniowego dla instruktorów, kosztów odzieży roboczej i środków ochrony indywidualnej oraz diet zwiazanych z praktyczną nauką zawodu na statkach morskich i środlądowych;
  9. dodatkowe ustalenia stron umowy związane z odbywaniem praktycznej nauki zawodu, w tym sposób zgłaszania i uwzględniania wniosków o zmianę treści nauczania.
Szkoła kierująca uczniów na praktyczną naukę zawodu:
  1. nadzoruje realizację programu praktycznej nauki zawodu;
  2. współpracuje z podmiotem przyjmującym uczniów na praktyczną naukę zawodu;
  3. zapewnia ubezpieczenie uczniów od następstw nieszczęśliwych wypadków;
  4. akceptuje wyznaczonych instruktorów praktycznej nauki zawodu i opiekunów praktyk zawodowych lub wyznacza do prowadzenia praktycznej nauki zawodu nauczycieli praktycznej nauki zawodu;
  5. zwraca uczniom odbywającym praktyczną naukę zawodu w miejscowościach poza ich miejscem zamieszkania i poza siedzibą szkoły, mającym możliwość codziennego powrotu do miejsca zamieszkania lub siedziby szkoły, równowartość kosztów przejazdów środkami komunikacji publicznej, z uwzględnieniem ulg przysługujących uczniom;
  6. zapewnia uczniom odbywającym praktyczną naukę zawodu w miejscowościach poza siedzibą szkoły, do których codzienny dojazd nie jest możliwy, nieodpłatne zakwaterowanie i opiekę oraz ryczałt na wyżywienie w wysokości nie niższej niż 40 % diety przysługującej pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju;
  7. przygotowuje kalkulację ponoszonych przez szkołę kosztów realizacji praktycznej nauki zawodu, w ramach przyznanych przez organ prowadzący środków finansowych.

Podmioty przyjmujące uczniów lub młodocianych (odpowiednio dla młodocianych tj. w zakresie, którego nie regulują przepisy zawarte w kp oraz aktach wykonawczych do kp) na praktyczną naukę zawodu:

  1. wyznaczają odpowiednio nauczycieli, instruktorów praktycznej nauki zawodu oraz opiekunów praktyk zawodowych;
  2. zapoznają uczniów lub młodocianych z organizacją pracy, regulaminem pracy, w szczególności w zakresie przestrzegania porządku i dyscypliny pracy, oraz z przepisami i zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy;
  3. nadzorują przebieg praktycznej nauki zawodu;
  4. sporządzają, w razie wypadku podczas praktycznej nauki zawodu, dokumentację powypadkową;
  5. współpracują ze szkołą lub z pracodawcą;
  6. powiadamiają szkołę lub pracodawcę,  o naruszeniu przez ucznia lub młodocianego regulaminu pracy;
  7. zapewniają uczniom odbywającym praktykę zawodową na statkach morskich i śródlądowych dietę na zasadach uzgodnionych z armatorem;
  8. zapewniają uczniom odbywającym praktykę zawodową na statkach morskich i śródlądowych, wyokrętowanym ze statku za granicą wskutek wypadku lub choroby, świadczenia na zasadach określonych dla załóg tych statków;
  9. zapewniają warunki materialne do realizacji praktycznej nauki zawodu, a w szczególności:
  • stanowiska szkoleniowe wyposażone w niezbędne urządzenia, sprzęt, narzędzia, materiały i dokumentację techniczną, uwzględniające wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy,
  • odzież, obuwie robocze i środki ochrony indywidualnej oraz środki higieny osobistej przysługujące pracownikom na danym stanowisku pracy,
  • pomieszczenia do przechowywania odzieży i obuwia roboczego oraz środków ochrony indywidualnej,
  • nieodpłatne posiłki profilaktyczne i napoje przysługujące pracownikom na danym stanowisku pracy, zgodnie z przepisami w sprawie profilaktycznych posiłków i napojów,
  • dostęp do urządzeń higieniczno-sanitarnych oraz pomieszczeń socjalno-bytowych.

Podsumowując – należy wyróżnić dwie sytuacje dotyczące praktycznej nauki zawodu:

  1. zatrudnianie młodocianych na podstawie umowy w celu przygotowania zawodowego,
  2. przyjmowanie uczniów na praktyczną naukę zawodu.

Zatrudnienie młodocianego w celu praktycznej nauki zawodu w oparciu o umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego nakłada obowiązek przeprowadzenia szkolenia bhp zarówno wstępnego, jak i okresowego (jeśli jest to konieczne – zależy od formy przygotowania zawodowego).

W przypadku ucznia, którego praktyczną naukę organizuje szkoła, a pracodawca jest stroną tylko go przyjmującą, należy po pierwsze ustalić zasady podlegania szkoleniom z zakresu bhp w umowie zawartej między szkołą a pracodawcą. Jeżeli brak tych regulowań, uczeń ten, zgodnie z regulacjami rszbhp, podlega bezwzględnie instruktażowi stanowiskowemu. Każdorazowo jednak należy ocenić, czy wobec określonej działalności zakładu pracy, nie jest konieczne przeprowadzenie pełnego szkolenia wstępnego w dziedzinie bhp.
Autor: Adam Pisarczuk

 

 

 

 

,,,,

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>


  • Facebook